Hz. İshak Soyundan Gelen Peygamberler Kimlerdir?

İshak soyundan gelen peygamberlerin başında oğlu Yakub ve torunu Yusuf gelir. Yakub’un soyundan gelen İsrâiloğulları arasından Musa, Harun, Davud, Süleyman, İlyas, Elyesa, Zekeriya, Yahya ve İsa gibi pek çok peygamber çıktı. Kur’an’a göre Allah, İbrahim’e İshak ile Yakub’u bağışladı ve peygamberliği onların soyuna verdi.

Hızlı Özet

Bu peygamber, İbrahim ile Sare’nin oğludur.
Adı Kur’an’da on yedi yerde geçer.
Oğlu Yakub’a “İsrail” de denir ve İsrâiloğulları adını ondan alır.
Yakub’un on iki oğlu, İsrâiloğullarının on iki kabilesinin atası sayılır.
Kur’an, peygamberliğin ve kitabın bu soya verildiğini bildirir.
Muhammed peygamber ise İbrahim’in diğer oğlu İsmail’in soyundandır.

İshak Kimdir?

Bu peygamber, İbrahim’in eşi Sare’den doğan oğludur. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre İbrahim’in önce cariyesi Hacer’den İsmail adlı oğlu oldu. Sare ise ileri yaşlarına kadar çocuk sahibi olamadı. Allah, yaşlılığında Sare’ye bir oğlu olacağını müjdeledi ve doğan çocuğa bu ad verildi.

Ansiklopediye göre ad, İbranice “gülmek” anlamındaki bir kökten gelir. İbranicede Yishak, Grekçede İsaak şeklinde geçer. Tevrat’a göre Rebeka ile evlendi ve ikiz oğulları Esav ile Yakub dünyaya geldi. Tevrat’ın anlatımına göre Hebron’da 180 yaşında vefat etti ve Makpela mağarasına defnedildi.

Kur’an’da İshak ve Soyu

TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre Kur’an’da bu ad on yedi yerde geçer. Altı yerde “İbrahim, İsmail ve İshak” sıralamasıyla anılır. Saffât suresinde İbrahim’e, Hûd suresinde ise Sare’ye müjdelenir. Dokuz yerde ise İbrahim, oğlu ve torunu Yakub birlikte anılır.

Ansiklopediye göre Kur’an’ın üç yerinde, İbrahim’in putperest kavminden ayrılmasından sonra kendisine bu oğlun bağışlandığı ifade edilir. Ankebût suresinin 27. ayetinde peygamberliğin ve kitabın onların soyundan gelenlere verildiği bildirilir. Bu soydan gelen peygamberler konusu bu ayete dayanır.

Hûd suresinde melekler, İbrahim’in misafiri olarak geldiklerinde Sare’ye önce oğlunu, ardından torunu Yakub’u müjdeler. Sare buna şaşırır, çünkü kendisi de eşi de yaşlanmıştır. Melekler ise Allah’ın rahmetinin ve bereketinin bu ev halkının üzerinde olduğunu söyler.

Kurban Edilen Oğul Kimdi?

İslam âlimleri, İbrahim’in kurban etmek istediği oğlun kim olduğunu tartışmıştır. Âlimlerin çoğuna göre bu oğul İsmail’dir. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre Saffât suresindeki anlatım da bunu destekler. Ayetlerde önce kurban imtihanı anlatılır, ardından ikinci oğlun müjdesi verilir.

Ansiklopediye göre bazı âlimler ise kurban edilmek istenen oğlun İshak olduğunu savunmuştur. Abdullah bin Mesud da ondan “zebîhullah” diye söz eder. Tevrat’ta da kurban edilmek istenen oğul Sare’nin oğlu olarak anlatılır.

Esav ve Yakub

Tevrat’a göre Rebeka’dan ikiz oğullar doğdu. İlk doğan Esav avcılıkla uğraşıyordu, Yakub ise sakin bir hayatı tercih ediyordu. Babaları yaşlanıp gözleri görmez olunca Yakub onun duasını aldı. Esav’ın soyundan gelenlere Edomlular denir. Bu topluluk, Lut Gölü’nün güneyindeki bölgeye yerleşti.

Tevrat bu olayları ayrıntılı biçimde anlatır, Kur’an ise Esav’dan hiç söz etmez. Ansiklopediye göre Yakub, dayısı Laban’ın yanında uzun yıllar çalıştı ve onun kızlarıyla evlendi.

Yakub ve On İki Oğlu

İshak’ın oğlu Yakub, Kur’an’a göre bir peygamberdir. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre Yakub’un diğer adı İsrail’dir ve İsrâiloğulları adını ondan alır. Yahudi inancında Yakub, babası ve dedesi İbrahim ile birlikte İsrail’in üç atasından biri sayılır.

Ansiklopediye göre Yakub’un dört eşinden on iki oğlu oldu. Bunlar Ruben, Şimon, Levi, Yahuda, İssakar, Zebulun, Gad, Aşer, Yusuf, Bünyamin, Dan ve Naftali’dir. Bu on iki oğul, İsrâiloğullarının on iki kabilesinin atası sayılır. Sonraki peygamberlerin çoğu bu kabilelerden çıktı.

Kabileler arasında Levi kabilesi din hizmetlerini üstlendi. Yahuda kabilesi ise zamanla en güçlü kabile hâline geldi. “Yahudi” kelimesi de Yahuda adından gelir. Yusuf’un oğulları Efraim ve Manasse adına da iki ayrı kabile oluştu.

Yusuf

Yusuf, Yakub’un en çok sevdiği oğluydu ve annesi Raşel’di. Kur’an’ın bir suresi tamamen onun hayatına ayrılmıştır. Kardeşleri onu kıskanarak bir kuyuya attı ve Yusuf köle olarak Mısır’a götürüldü. Orada iftiraya uğrayıp hapse girdi, sonra rüya yorumlarıyla öne çıkarak yüksek bir göreve getirildi. Kur’an bu kıssayı “kıssaların en güzeli” olarak niteler.

Kıtlık yıllarında kardeşleri erzak almak için Mısır’a geldi. Yusuf onları affetti ve babası Yakub ile bütün aileyi Mısır’a getirdi. İsrâiloğulları böylece Mısır’a yerleşmiş oldu. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre İslami kaynaklarda Yusuf’un kendisini peygamberler soyundan gelen biri olarak tanıttığı rivayet edilir.

Musa ve Harun

İsrâiloğulları Mısır’da zamanla ağır baskı altına girdi. Bu dönemde Yakub’un oğlu Levi’nin soyundan Musa ve kardeşi Harun peygamber olarak gönderildi. Musa, Firavun’a karşı mücadele ederek İsrâiloğullarını Mısır’dan çıkardı. Kendisine Tevrat indirildi. Harun ise ona yardımcı oldu ve sözcülüğünü üstlendi.

Musa’nın Firavun’la mücadelesi ve İsrâiloğullarının Mısır’dan çıkışı, Kur’an’da en çok anlatılan kıssalardandır. Harun’un soyundan gelenler, sonraki dönemlerde din adamı olarak görev yaptı.

Davud ve Süleyman

İsrâiloğulları daha sonra Kenan diyarına yerleşti. Yahuda kabilesinden Davud, hem peygamber hem de hükümdar oldu. Davud’un Calut’u yenmesi Kur’an’da anlatılır. Kendisine Zebur verildi. Oğlu Süleyman da babası gibi peygamber ve hükümdardı.

Kudüs’teki büyük mabedin Süleyman döneminde inşa edildiği kabul edilir. Davud’un hayatını Hz. Davut ne zaman yaşadı? yazısında anlattık.

Diğer Peygamberler Kimlerdir?

Bu soydan gelen peygamberler yalnız bunlarla sınırlı değildir. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre İsrâiloğulları Allah’a verdikleri sözü unutup başka ilahlara tapmaya başlayınca onlara İlyas peygamber gönderildi. İlyas’tan sonra onun yolunu Elyesa sürdürdü. Bazı kaynaklar Zülkifl’i de bu peygamberler arasında sayar.

Zekeriya ve oğlu Yahya da İsrâiloğullarına gönderilen peygamberlerdendir. Zekeriya, Meryem’in bakımını üstlenen peygamberdi. Yahya, İsa’nın gelişini müjdeleyen peygamber olarak bilinir. İsa ise Kur’an’da İsrâiloğullarına gönderilmiş bir peygamber olarak anılır. Annesi Meryem, İsrâiloğullarının seçkin ailelerinden birine mensuptu.

Ansiklopediye göre bir rivayete göre Eyyub peygamber de baba tarafından İshak’ın, anne tarafından Lût’un soyundandır. Eyyub, sabrıyla tanınır ve Kur’an’da başına gelen sıkıntılara sabretmesiyle anılır. Kur’an’da “ne güzel kul” diye övülür.

Makpela Mağarası ve El-Halil

Tevrat’a göre İbrahim, Sare, Rebeka, Yakub ve Lea da Makpela mağarasına defnedildi. Mağara bugün Batı Şeria’daki El-Halil (Hebron) şehrindedir. Üzerinde Harem-i İbrahimî adıyla bilinen tarihî bir yapı bulunur. Burası Müslümanlar, Yahudiler ve Hristiyanlar için kutsal sayılır. Kutsal ziyaret yerlerini Hristiyanların hacı olduğu yerler yazısında anlattık.

Soy Tablosu

Bu soydan gelen başlıca peygamberler ve bağlı oldukları kabileler aşağıda özetlenmiştir.

Peygamber	Soy bağı
Yakub	Oğlu
Yusuf	Torunu (Yakub’un oğlu)
Musa ve Harun	Yakub’un oğlu Levi’nin soyundan
Davud ve Süleyman	Yakub’un oğlu Yahuda’nın soyundan
İlyas ve Elyesa	İsrâiloğullarından
Zekeriya ve Yahya	İsrâiloğullarından
İsa	Annesi Meryem aracılığıyla İsrâiloğullarından
Eyyub	Bir rivayete göre baba tarafından bu soydan

Sık Sorulan Sorular

Hz. İshak soyundan gelen peygamberler kimlerdir?

Başlıcaları Yakub, Yusuf, Musa, Harun, Davud, Süleyman, İlyas, Elyesa, Zekeriya, Yahya ve İsa’dır. Bir rivayete göre Eyyub da bu soydandır.

İshak ile İsmail arasındaki fark nedir?

İkisi de İbrahim peygamberin oğludur. İsmail Hacer’den, kardeşi ise Sare’den doğdu. İsrâiloğulları peygamberleri Sare’nin oğlunun soyundan, Muhammed peygamber ise İsmail soyundandır.

İshak peygamber nereye defnedildi?

Tevrat’a göre Hebron’daki Makpela mağarasına defnedildi. Mağara bugün El-Halil şehrindeki Harem-i İbrahimî yapısının içindedir.

Yakub peygamberin kaç oğlu vardı?

On iki oğlu vardı. Bu oğullar, İsrâiloğullarının on iki kabilesinin atası sayılır.

İsrâiloğulları adı nereden gelir?

Yakub peygamberin diğer adı olan İsrail’den gelir. İsrâiloğulları, Yakub’un on iki oğlunun soyundan gelen topluluktur.

Muhammed peygamber de bu soydan mıdır?

Hayır. Muhammed peygamber, İbrahim’in diğer oğlu İsmail’in soyundandır. Dedesi Abdülmuttalib’in hayatını Abdülmuttalib bin Hâşim yazısında anlattık.

Sonuç

İshak soyundan gelen peygamberler, İsrâiloğullarının dinî tarihinin temelini oluşturur. Oğlu Yakub ile başlayan bu zincir Yusuf, Musa, Harun, Davud ve Süleyman’la sürdü. İlyas, Elyesa, Zekeriya, Yahya ve İsa da bu soydan gelen peygamberlerdendir. Kur’an, peygamberliğin ve kitabın İbrahim’e bağışlanan oğlu ve torunu Yakub’un soyuna verildiğini bildirir. Bu zincir, üç büyük dinin ortak tarihinin de önemli bir parçasıdır.